Bwe weetegekera sizoni esooka okugifunamu

ABALIMI n’abalunzi baweereddwa amagezi okulembeka amazzi ge basobola okukozesa mu biseera ng’enkuba tetonnya olwo basigale nga bafuna amakungula
agagenda okubakuumira mu bizinensi.
Gano gamu ku magezi agaabaweereddwa Dr. Alfred Okot Okidi, omuwandiisi w’enkalakkalira mu minisitule y’amazzi n’obutonde bw’ensi bw’abadde afulumya enteebereza y’enkuba eya sizoni y’enkuba esooka ng’agamba nti, Uganda esuubirwa
okufuna enkuba ewera mu myezi gino, kyokka emyezi egiddako gibeere gya kasana.
Uganda erina sizoni z’enkuba bbiri ng’esooka etandika mu massekkati g’omwezi gwa March okutuuka mu May ate eyookubiri n’etandika mu mwezi gwa September
okutuuka mu December ng’eno y’ensinga obuwanvu.
Wabula ebitundu by’eggwanga eby’obukiika ddyo (North) n’ebintu by’ebuvanjuba enkuba bigifuna kutandika mu Jun  okutuuka mu August. “Mu sizoni eno, Uganda esuubirwa okufuna enkuba ewera wabula abalimi n’abalunzi tubawa amagezi okusimba ensigo ennongooseemu, ezikula amangu ate n’ezitwala akadde, okutereka obulungi amakungula. Wabula kikulu okulembeka amazzi kuba emyezi egiddako gibeera kya musana ekikosa abalimi n’abalunzi,” Dr. Okidi bw’agamba. Okutwaliza awamu enkuba
yaakulwawo okutandika ng’esuubirwa okutandika mu makkati oba ku nkomerero y’omwezi gwa March okusinziira mu kitundu olw’okutaataaganyizibwa kw’empewo okuva mu nnyanja ya Buyindi era ng’esuubirwa okunyiinyitira wakati wa April
n’entandikwa ya May.
Entandikwa y’enkuba esuubirwa okubeeramu okubwatuka kw’eggulu ne laddu okukuba,
 kibuyaga ow’amaanyi n’okugwa kw’omuzira mu bitundu ebitali bimu.
OKULABULA
Okutwaliza awamu, Uganda esuubirwa okufuna enkuba ewera okuyamba abalimi n’abalunzi okufuna amakungula amalungi, omuddo gw’okuliisa ebisolo,
ebirime by’ensibo ng’emmwaanyi n’amatooke nabyo bisuubirwa okukola obulungi, ate
n’okwongera obungi bw’emmere y’ebyennyanja mu migga n’ennyanja.
Wabula, enkuba era esuubirwa okuggya n’amataba naddala mu bitundu by’ebikko n’ebyomugotteko nga Kampala ne Wakiso, okweyongera kw’ebiwuka n’endwadde z’ebirime n’ebisolo, okwonooneka kw’ebirim  olw’amataba, omuzira, okuvunda
n’okukukula okuva ku nkwata y’amakungula embi okukulugguka kw’ettaka ekiriviirako
okuvaamu obugimu.
Mu bulunzi, enkuba esuubirwa okuleetawo okweyongera mu birwadde ng’ekya kalusu,
ebiwuka naddala enkwa, okwonooneka kw’omuddo naddala mu bifo ebifuma amataba,
omugotteko mu biyumba ebivaako okusaasaana kw’endwadde, obutwa mu mmere  n’okufa kw’ebisolo olw’amataba n’obunnyogovu naddala ebito.
Eri abalunzi b’enjuki, wadde ng’obudde buno bubeera buweweevu ekiyambaenjuki okukola amangu omubisi ate n’ebimuli ebibeerawo mu kiseera kino, enkuba ereeta okweyongera kw’ebiwuka ebitawaanya enjuki n’ebiwojjolo, obwerinde bw’enjuki okukendeera ekizirwaza ate n’okwonoonebwa kw’emizinga olw’empewo nenamuttikwa w’enkuba.
Eri obulamu bw’abantu enkuba esuubirwa okujja n’okusoomoozebwa ng’amataba, okubumbulukuka kw’ettaka mu bitundu by’ensozi nga Elgon, Kigezi ne Rwenzori, okubooga gw’emigga n’ennyanja, okusaanyizibwawo kw’amayumba, okuseerera
kw’enguudo ebivaako okufa kw’abantu.
AMAGEZI
Abalimi baweebwa amagezi okusimba ensigo ennongooseemu ezikula amangu ate n’ezitwala obudde obuwanvuko okusobola okufuna amakungula amalungi, okusimba mu mabanga agalagirwa, okukoola mu budde n’ebirala, okukuuma amazzi mu ttaka okuyita
mu kubikka ate n’okulundoola ebiwuka n’obulwadde mu misiri
gyabwe n’ebirala. Mu ngeri y’emu baweebwa amagezi okufuna sitoowa n’ebyagi okusobola okutereka obulungi